دانشگاه گیلانادب پژوهی1735-802741120101001A Comparative study of quantitative and accentual-syllabic meters in Fārsi and Gilakiبررسی تطبیقی وزن های کمّی و تکیه ای هجایی در فارسی و گیلکی730362FAامیدطبیب زادهJournal Article19700101This article through performing a comparative study between quantitative (prosody) meter and accentual-syllabic meter analyzes the characteristics of the songs in the two dialects. A number of Gilaki poems are in quantitative meter, but this language did not happen to be a standard dialect; besides its vowel system is not made in a way to express the quantitative meter, and thus the principles of this meter have never had the chance to be standardized in Gilaki dialect. As a result, the verse form for these poems turned to be accentual-syllabic which is the original meter in all Iranian dialects.در این مقاله ابتدا دو نوع وزن عروضی (کمّی) و تکیهای- هجایی در فارسی و گیلکی به صورت تطبیقی بررسی شده، سپس ویژگیهای ترانه در آنها مورد توجه قرار گرفته است. علاوه بر این، به این نکته نیز اشاره شده است که گویش گیلکی به خاطر نداشتن گونة معیار و به علت ویژگیهای خاص دستگاه مصوتی آن، اصولاً مناسب وزن عروضی نیست و اشعاری که به وزن عروضی در این گویش سروده شده، اصول شعر عروضی در آنها، معیار یا یکدست نشده است و این همه، سبب شده است تا تمام این اشعار عملاً در قالبهای وزن تکیهای- هجایی، یعنی وزن اصیل و قدیم رایج در تمام گویشهای ایرانی قرار بگیرند.https://adab.guilan.ac.ir/article_362_07dce50228748cc349f3593de59a485b.pdfدانشگاه گیلانادب پژوهی1735-802741120101001A Socio-political Interpretation of “Beehive Adventures” by Āl-e Ahmadتأویل سیاسی و اجتماعی داستان وارة سرگذشت کندوها119142367FAابراهیمرنجبرJournal Article19700101“Beehive Adventures” is a popular allegorical work of literature which lacks the basic characteristics of a novel or a short story. The author is more concerned with introducing an Iranian utopia than architecting the structure and form of history. He is essentially intended to express his deep uneasiness about the domination of the western civilization and technology in Iran, so by giving his own report of “Oil Industry Nationalization” he explains his plans for preserving the Iranian’s independence and culture. The writer adopts a nostalgic language to depict Iranian social life and advocate the socio-political engagement of intellectuals.سرگذشت کندوها نوشتهای است تمثیلی در قالب یک قصة عامیانه که شرایط هیچیک از قالبهای داستان و رمان کوتاه و رمان را ندارد. نویسنده بیش از اینکه در قیدوبند ساخت قالب باشد، درصدد طرح یک آرمانشهر یا لااقل طرح یک زندگی مستقل و آزاد است بر مبنای اصول فرهنگی و شرایط محلی ایران. انگیزة نوشتن این قصه احساس رسالت نویسنده و دغدغههای فکری او از وابسته شدن حکومت و فرهنگ ایرانی به صنعت و تمدن غرب است بهعلاوة شکست نهضت ملی از کمپانیها در صنعت نفت. رسالت او ایجاب میکند که راهی برای حکومت و مردم ایران پیشنهاد کند که استقلال حکومت و امنیت اصالتهای فرهنگی را تضمین کند. بازگشت به فرهنگ را از راه بازگشت به محیط زندگی اجدادی پیشنهاد میکند که ویژگیهای شبه آرمانشهری از آن قابل تصور است. از لابهلای قصه جریانهای فکری محافل روشنفکری عصر و شرایط زندگی آرمانی و روشنفکر متعهد قابل استنباط است.https://adab.guilan.ac.ir/article_367_f822935dc69f81ed2b4d734c55d8b095.pdfدانشگاه گیلانادب پژوهی1735-802741120101001The Principles and Approaches of Verisimilitude in Mathnaviمبانی و رویکردهای واقع نمایی در مثنوی3159363FAنصراللهامامیبهروزمهدیزاده فردJournal Article19700101Versimilitude in Mathnavi anecdotes is an attempt to reflect their social functions as well as the ways of using realistic elements in the fictive world. This article through studying the sympathetic link between the story-teller and different social classes, proves how the anecdotes reflect the behavior and speech of these people. In the next step, the article shows the development of the anecdotes possessing religious themes. Then it becomes clear that the typical characters are made out of the real ones in order to make a relation between reality and fiction. Finally, considering the three general forms of sayings and proverbs in Mathnavi as the representations of a link between the story-teller and various social classes, the allegorical metalinguistic aspect of this communication will be analyzed.موضوع واقعنمایی قصّه در مثنوی کوششی است در تبیین کارکرد اجتماعی قصّه و کیفیّت کاربست واقعیّات جامعه در دنیای قصّهها. در این نوشتار، ابتدا به تحلیل بازتاب شیوة رفتار و گفتار تودة مردم در قصّههای مثنوی و بررسی میزان اختلاط قصّهپرداز با طبقات مختلف مردم پرداختهایم. سپس نوع پرداخت قصّههایی با موضوع دین و مبانی دینی را مطرح کردهایم؛ بعد از آن، حضور شخصیّتهای گونهنما بهعنوان الگوهای ملموس اشخاص خارج از قصّه و محوری شاخص و جدّی در بازنمایی ساختار واقعیّت زندگی تحلیل شده است. بخش پایانی مقاله نیز به بررسی حضور سه ریخت کلّی ضربالمثل در قصّههای مثنوی بهعنوان نمودی از پیوند قصّـهپرداز با واقعیّت مردم و تأمل در نوع ارتباطات مردم - که بر بستری از ساختـــار فرازبانی ضربالمثل و تمثیل بنا نهاده شده است- میپردازد.https://adab.guilan.ac.ir/article_363_e8858e0bb94fd5cea635eb8eb38ebfb6.pdfدانشگاه گیلانادب پژوهی1735-802741120101001A Linguistic Epistemological Study of Mystic’s Languageنگاهی به زبان عارفان از چشم اندازهای معرفت شناسی و زبان شناسی143166368FAحمیدرضاسلیمانیانJournal Article19700101The various schools of intellectualism in the sphere of Islamic culture and civilization have given way to different manners of expressions or so-called “languages”. Language of mysticism is essentially different form the other languages, and this fact has always been clear to the literary men, it is thus necessary to analyze the characteristics of this language in the light of modern achievements of epistemology and linguistics. The premise, on which this article is founded, is that, language is a reflection of the living experience of each society. That is why, for instance, that the language of the mystics can be distinguished from those of ascetics or scholars. The esoteric relation with the universe, going beyond human wisdom, and emotional approach to everyday life, are the basic features of the mystic’s way of living, and must be interpreted with a different system of signs.در حوزة فرهنگ و تمدّن اسلامی، به واسطة تعدّد و تنوع نظامها و مکاتب شناختی، زبانهای گوناگونی مجال ظهور یافته است. به نظر میرسد زبان عرفانی تفاوتی فاحش و ماهوی با زبان سایر حوزههای معرفتی دارد. آگاهی نسبت به این امر کموبیش در آثار گذشتگان وجود داشته است، بهصورتیکه آن را «زبان اهل راز» خواندهاند. اما امروزه توجه به رمز و رازهای این زبان براساس پیشرفتهای معرفت بشری در شاخههای گوناگونی چون فلسفة زبان، زبانشناسی و... امری ضروری و اجتنابناپذیر است.
محور عمدة این نوشتار وابستگی زبان به شرایط تجربی هر زندگی و نوع نگاه به هستی است که رنگوبوی ویژة خود را به زبان میبخشد و زبان عالم و عابد و عارف را از هم جدا میسازد. تجربة جهان با حواس باطنی، گسستن از عقل و قوة نطق و اراده، برخورد عاطفی با هستی و زندگی در زمان حال، شاخصههای زیست عرفانی است که لاجرم نشانهشناسی زبان عرفانی، رابطة لفظ و معنا در زبان عرفانی و معنیشناسی زبان عرفانی را از لونی دیگر میسازد.https://adab.guilan.ac.ir/article_368_c9c59fdcb178872bcb8b7d0a0c044860.pdfدانشگاه گیلانادب پژوهی1735-802741120101001Bacchanalians, the Closest Genre to Quatrains of Khayyāmساقی نامه ها نزدیک ترین نوع ادبی به رباعیات خیام6186364FAسید احمدپارسامحمدآزاد مظهرJournal Article19700101The present article studies the themes of the Persian bachanalians in order to find out how much they are similar to the themes in quatrains of Khayām. The 119 examples in memoires of Meykhāne and Peymāne have been analyzed following an analytic method.This article lacks sampling because it did not intend an absolute induction. The findings of the research prove that themes and motifs like carpediem, thanatomania, amazement, and reproaching the fortune, are common in both bacchanalians and quatrains, although the themes in the latter are more philosophical and in concise words, and in the former more mystical and lyrical ad needless of any conciseness. Moreover the writers of bachanalians, by using mystical terms disguised their complains and expressed their objections freelyهدف پژوهش حاضر، بررسی درونمایة ساقینامههای فارسی از منظر انطباقپذیری آنها با مضامین رباعیات خیام است. به همین جهت 119 ساقینامة موجود در تذکرههای میخانه و پیمانه به روش کتابخانهای و با شیوة تحلیل محتوا بررسی شده و از آنجا که استقرای تام مدّ نظر بوده، نمونهگیری اعمال نشده است.
نتیجه بیانگر این مطلب است که اندیشههایی چون اغتنام فرصت، مرگاندیشی، حیرت و شکوه از روزگار از موتیفهای مشترک رباعیات خیام و ساقینامههاست، با این تفاوت که در رباعیات خیام رنگ فلسفی به خود گرفته و به صورت موجز بیان شدهاند اما در ساقینامهها گاه رنگ عرفانی یا عاشقانه یافته و میدان وسیعتری برای جولان داشتهاند. علاوه بر این، پدیدآورندگان این نوع ادبی، اغلب با انتساب نابسامانیهای اجتماعی به روزگار، اعتراض خود را در پوشش می و مستی و اصطلاحات مربوط به آنها، فارغ از هرمحدودیتی اظهار کردهاند.https://adab.guilan.ac.ir/article_364_836eae5b8de6e7404e2183fa8f26dbd5.pdfدانشگاه گیلانادب پژوهی1735-802741120101001The Meter of Internal Rhythmوزن در سجع167177369FAناهیدطهرانی ثابتJournal Article19700101In Islamic civilization, rhetoric is the product of a great attempt to find out the secrets of Quranic language; nevertheless, the achievements of such studies have been mechanically applied to Persian which, compared to Arabic, has a different linguistic system and literary conventions. This approach has brought about problems in defining literary terms, internal rhythm being one of them. This article, through comparing the classical and modern understandings of internal rhythm, and also by considering the history of studies on this concept, examines the quality of meter in internal rhythm.در تمدن اسلامی، علوم بلاغی به دنبال بررسی علل اعجاز قرآن کریم حاصل شده است و در زبان فارسی نیز متأثر از منابع عربی و گاه بدون تعمق و درواقع رونویسی از کتابهای قبلی است. همین امر اشکالاتی را در فهم ویژگیهای برخی از فنون بدیعی موجب شده است که سجع ازجملة آنهاست. مطالعة زبانشناختی این حوزه مسائل و نکاتی را مطرح میکند که پاسخ به آنها را میتوان با بررسی تاریخی تعاریف موجود به دست آورد.
در این مقاله ضمن بیان اشکالات مطرح شده و تحلیل و بررسی تعاریف معاصران و تعاریف قدما و علمای بلاغت، و نیز با توجه به پیشینة سجع و صنعت ترصیع و موازنه، کیفیت وزن در سجع بررسی شده است.https://adab.guilan.ac.ir/article_369_2eaebed33f82623995165fd3d6f142b3.pdfدانشگاه گیلانادب پژوهی1735-802741120101001The Function of “Introduction” in Commentaries on Literary Textsبررسی و تحلیل مقدمه ها در شرح نویسی بر متون ادبی87119365FAاحمدرضیزینبرفاهی بخشJournal Article19700101Writing commentaries on literary texts plays a significant role in promoting Persian literature and comprehending the capacities and tastes of the readers. Commentaries, by manifesting the author-text-reader interrelation pave the way for the new interpretations of the texts. Meanwhile the role of the “introductions” of the commentaries must be accentuated because it is through “introductions” that the readers acquire the necessary knowledge about the structure and content of the texts. The present article, while stressing the important place of the commentaries, through a close study of their 150 introductions, shows the significance of observing the principles for writing their introductory parts. The article concludes that ideal introductions take into account the quality of the work, the goals of writing commentaries and the knowledge of the readers; they provide the readers, in this way, with the necessary knowledge about both commentary and the text.شرحنویسی بر متون ادبی در دورۀ معاصر از ابزارهای مهم ترویج ادب فارسی به شمار میرود و نقش مهمی در فرایند فهم مخاطبان ادبیات دارد. شرحها با برقراری رابطه میان خواننده، متن ادبی و شاعر یا نویسنده، فهم متن را آسان و زمینۀ خوانشهای تازه را از متن فراهم میآورند. مقدمهنویسی در شرحها اهمیت ویژهای دارد، بخش مهمی از اهداف شارحان بهوسیلۀ مقدمهها تأمین میشود و مخاطبان از طریق مقدمهها با محتوا، ساختار شرحها و آثار مشروح آشنا میشوند.
در این مقاله ضمن اشاره به اهمیت و پیشینۀ شرحنویسی، بر ضرورت رعایت اصول مقدمهنویسی در شرحها تأکید شده و با بررسی 150 مقدمه از شرحهای چاپ شده، مهمترین مباحث آنها گزارش، و ویژگیهای مقدمۀ مطلوب در اینگونه آثار معرفی شده است. در پایان به این نتیجه رسیدهایم که مقدمههای مطلوب در شرحهای متون ادبی مقدمههاییاند که متناسب با نوع اثر، سطح دانش مخاطب و اهداف شرح، مطالب مورد نیاز خوانندگان را در حجمی مناسب، به صورت مستدل و مستند، در ساختاری منسجم ارائه کنند.https://adab.guilan.ac.ir/article_365_01295233e401a72e7e01f7cbc5edc5de.pdf