دانشگاه گیلان ادب پژوهی 1735-8027 9 31 2015 03 21 Multi-dimensional Nature of Language in the Approaches of Nāser Khosro and Saussure ماهیت چندساحتی زبان در اندیشۀ ناصرخسرو و سوسور 153 173 538 FA فرزاد بالو استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه مازندران مهدی خبازی کناری استادیار فلسفۀ جدید و معاصر غرب دانشگاه مازندران Journal Article 2015 06 27 The nature of language and its development has always been a matter of concern for philosophers and thinkers. Excluding the ideas of Plato, the studies on language throughout history have been diachronic. Nevertheless, Saussure Introduced a new approach called “synchronic” to the studies of language. Saussure, following the strategy of Kant, searches before everything, for the dimensions of language and finds out that three dimensions of langue, langage and parole can be distinguished. In Iran, it was Nāser Khosro who distinguished four dimensions of Nafs-e Nāteghe (rational soul), Notgh (speech), Ghowl (statement) and Kalām (parole). This article does its best to show the correspondence between the above-mentioned terms of the two thinkers. ماهیت زبان و نحوۀ تکوین و تحقق آن از دیرباز دغدغۀ فیلسوفان و اندیشمندان بوده‌است. صرف‌نظر از تأملات فلسفی، مطالعات زبانی تا ابتدای قرن بیستم در قلمرو زبانشناسی تطبیقی- تاریخی انجام میگرفت. اما سوسور با نقد این نوع زبانشناسی، حوزۀ تازهای را به نام زبانشناسی همزمانی بنیاد نهاد. به این واسطه وی را پدر زبانشناسی جدید نامیدهاند. سوسور به روش فلسفی- معرفتشناختی در آغاز طرح خود همراستا با فلسفۀ نقدی کانت، از قلمرو زبان پرسش میکند. در این جهت وی سه ساحت زبانی لانگاژ، لانگ و پارول را از هم متمایز میکند که لانگ ابژۀ حقیقی و عینی زبانشناسی است. در سنت فکری ما نیز ناصرخسرو تأملاتی درباب زبان و ماهیت آن داشته‌است. ناصرخسرو میان چهارساحت زبانی نفس ناطقه، نطق و قول و کلام، تمایز قائل شده‌است. این مقاله می‌خواهد نشان دهد که لانگاژ، لانگ و پارول سوسور تاحدودی با نفس ناطقه، نطق و قول ناصرخسرو متناظر است.

https://adab.guilan.ac.ir/article_538_fdfc1d106110b0f94703b35b1a42b55e.pdf