دانشگاه گیلان ادب پژوهی 1735-8027 9 31 2015 03 21 Historical Narrative of Yazdgerd I and Bahrām V Based on some Components of Critical Discourse Analysis بازنگری روایات تاریخی یزگرد اول و بهرام پنجم با تأکید بر تحلیل ‌انتقادی گفتمان 9 38 508 FA علیرضا نیکویی دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه گیلان بهزاد برکت دانشیار زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه گیلان معصومه غیوری دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه گیلان Journal Article 2015 06 26 Emergence of the mythical figure of Bahrām, twenty years after the peaceful kingship of Yazdgerd, is noticeable as a strategic action to fill the discursive gap in Zoroasterian society. The narrative tradition of Zoroasterianism places Bahrām in the discursive knot, and makes elements like courage, inland and outland wars to turn around him. This article intends to perform a critical analysis of “Death of Yazdgerd” and “Snatching the crown between two lions” based on three reports named Tārikh-e Tabari, Tārikh-e Sa’ālebi, and the historical part of Ferdowsi’s Shāhname. The theoretical basis of the research is a combination of Fairclough and Laclau and Mouffe’s reading of critical discourse analysis, and the goal of the study is to reveal the ideological infra-structures and power relations in the discursive order of the narrators and narratives. The comparison between the two narratives related to Yazdgerd and Bahrām implies the dominance of the ideological narrative on reformulation of religious myths and their role on historical configuration of the texts ظهور چهرۀ اسطورهای بهرام، پس از بیست سال حکومت مسالمتآمیز یزدگرد، بهعنوان اتخاذ موقعیتی راهبردی برای جبران شکافِ گفتمانی در جامعۀ زردشتی قابل توجیه است. سنت روایی زردشتی، بهرام را در گرهگاهِ گفتمانی قرار میدهد و عناصری چون شجاعت، جنگهای داخلی و خارجی و کنشهای تاریخی او را با رمزگانی اسطوره‌ای و حماسی، حول آن میتَنَد. هدف این مقاله، بررسی انتقادی «مرگ یزدگرد» و «تاجربایی بهرام گور از میان دو شیر» براساس گزارش سه متن (تاریخ طبری، تاریخ ثعالبی و بخش تاریخی شاهنامۀ فردوسی) است تا زیرساخت‌های ایدئولوژیک و مناسبات قدرت در نظم گفتمانی روایتها و راویان آشکار شود. از مقایسۀ روایتهای مربوط به یزدگرد و بهرام میتوان به سیطرۀ روایت ایدئولوژیکِراویان در بازسازی اسطورههای دینی و احیای آنها در پیکربندیای تاریخی پیبرد. این تحلیل براساس تلفیقی از رویکرد فرکلاف و لاکلو و موفه در تحلیل انتقادی گفتمان صورت گرفته‌است.

https://adab.guilan.ac.ir/article_508_4203fcf911833e7d3af4fef575ecb22f.pdf